- Katarzyna Chmielewska, assistant professor at the Institute of Literary Research of the Polish Academy of Sciences (IBL PAN); Center for Cultural and Literary Studies of Commun... moreKatarzyna Chmielewska, assistant professor at the Institute of Literary Research of the Polish Academy of Sciences (IBL PAN); Center for Cultural and Literary Studies of Communism studied at the Faculties of Polish Studies and of Philosophy and Sociology of the Warsaw University. She defended her MA dissertation prepared under the supervision of Professor Maria Janion, she began Ph.D. studies at the Social Sciences School at the Philosophy and Sociology Institute (IFiS) of the Polish Academy of Sciences (PAN). Since 2008, she has been working at the Institute of Literary Research at PAN (IBL PAN). On January 19, 2010, she defended her Ph.D. dissertation The crisis of the literary subject: Witold Gombrowicz's Diaries and essay works written under the supervision of Professor Michał Głowiński, Co-founder of the Center for Cultural and Literary Studies of Communism at IBL PAN. Editor of the series Communism. Ideas – Discourses – Practices.
Research focus: memory studies, discourse analysis, especially cultural and literary contexts of the Communism in Poland, cultural research and contemporary literature, the Holocaust studies
Publications and Awards:
Monuments of memory. Places of oblivion, The Publishing House IBL PAN 2017 [Co-author and scientific editor]
Year 66. Communist Poland on the turn, The Publishing House IBL PAN 2015[Co-author and scientific editor]
Communist Poland - afterlife, The Publishing House IBL PAN 2012 [Co-author and scientific editor]
Narrating Communist Poland, The Publishing House IBL PAN 2011[Co-author and scientific editor]
She was awarded the second prize in the Jan Józef Lipski MA dissertation competition on June 25, 2000.
2011 she received the award of the Emigration Archive of the Nicolaus Copernicus University in Toruń, funded by the Chancellery of the Polish Senate.edit
Praca zbiorowa "Komunizm. Idee i praktyki w Polsce 1944–1989" wnosi nowe i ważne przemyślenia na temat doświadczeń i rozumienia komunizmu w Polsce. Książka pomyślana jest w dużym stopniu jako polemika z dominującymi narracjami... more
Praca zbiorowa "Komunizm. Idee i praktyki w Polsce 1944–1989" wnosi nowe i ważne przemyślenia na temat doświadczeń i rozumienia komunizmu w Polsce. Książka pomyślana jest w dużym stopniu jako polemika z dominującymi narracjami historycznymi i popularnymi, w których komunizm jawi się w kategoriach obcości: jako aberracja czy „czarna dziura” w historii Polski. Autorzy konsekwentnie i przekonująco dokonują dekonstrukcji tego typu narracji. W zamian proponują obraz komunizmu, który nie daje się łatwo podporządkować ustalonym kalkom, narodowo-centrycznym stereotypom czy też teoriom totalitarnym. Podejście autorów do komunizmu jako wielowymiarowego „projektu rewolucyjnego” stanowi nową i potrzebną perspektywę w obecnym stanie badań nad historią powojennej Polski. Ponadto książka wzbogaca interdyscyplinarny wymiar badań nad komunizmem poprzez stosowanie metod badawczych i koncepcji z zakresu studiów literackich i filmowych.
Z recenzji wydawniczej prof. Małgorzaty Fidelis
Opiniowany zbiór studiów (może raczej: wieloautorska monografia) sprawia świetne wrażenie; będzie to − po opublikowaniu − jedna z najważniejszych książek o ujmowanej w różnych aspektach rzeczywistości społeczno-kulturalnej PRL-u.
Z recenzji wydawniczej prof. Jerzego Smulskiego
Z recenzji wydawniczej prof. Małgorzaty Fidelis
Opiniowany zbiór studiów (może raczej: wieloautorska monografia) sprawia świetne wrażenie; będzie to − po opublikowaniu − jedna z najważniejszych książek o ujmowanej w różnych aspektach rzeczywistości społeczno-kulturalnej PRL-u.
Z recenzji wydawniczej prof. Jerzego Smulskiego
Research Interests: Discourse Analysis, Cultural Studies, Gender Studies, Women's Studies, Women's History, and 10 moreHistory and Memory, Women's Literature, Communism, Memory Studies, Cultural Memory, Women's Empowerment, Women and Gender Studies, History of Communism, History of Communism; Soviet; Post-Soviet; Russia; Eastern Europe, and history of Poland
Głównym celem tej książki jest analiza współczesnych obrazów komunizmu i PRL-u oraz szeroko pojętej pragmatyki i skomplikowanej semantyki tych terminów w dziełach literackich, filmowych, tekstach publicystycznych, eseistycznych,... more
Głównym celem tej książki jest analiza współczesnych obrazów komunizmu i PRL-u oraz szeroko pojętej pragmatyki i skomplikowanej semantyki tych terminów w dziełach literackich, filmowych, tekstach publicystycznych, eseistycznych, biograficznych i naukowych oraz w artefaktach powstałych po 1989 roku. Komunizm, a właściwie jego współczesne tekstualizacje, jest więc traktowany jako praktyka kulturowa, której wymiar dyskursywny zdaje się nierozerwalnie związany ze społecznym.
Research Interests:
The text analyses contemporary historical discourse on polish Communism in a narratological Perspective. The subject of research is using the word “communism”, social imaginary associated with it in the text of professional historians... more
The text analyses contemporary historical discourse on polish Communism in a narratological Perspective. The subject of research is using the word “communism”, social imaginary associated with it in the text of professional historians recognized as the most important in the field of contemporary history: Włodzimierz Borodziej, Andrzej Friszke, Andrzej Garlicki, Jerzy Eisler, Krystyna Kersten, Zbigniew Landau, Adam Leszczyński, Paweł Machcewicz, Mirosława Marody, Piotr Madajczyk, Piotr Osęka, Andrzej Paczkowski, Marcin Kula, Paweł Wieczorkiewicz, Marcin Zaremba, Jan Żaryn. The author analyzes the characteristic images and valuation related to communism, the dual division into power and society, and the a priori of historical writing
Research Interests:
Tekst z zakresu badań nad pamięcią kulturową dotyczy pracy pamięci, a właściwie polityki pamięci, w której ramach ze społecznej świadomości znika obraz inteligencji i jej roli podczas Zagłady. Względnej widzialności chłopskiego wydawania... more
Tekst z zakresu badań nad pamięcią kulturową dotyczy pracy pamięci, a właściwie polityki pamięci, w której ramach ze społecznej świadomości znika obraz inteligencji i jej roli podczas Zagłady. Względnej widzialności chłopskiego wydawania Żydów, ich mordowania i grabienia towarzyszy niewidzialność inteligencji i jej kluczowej roli w reprodukowaniu wykluczenia i wzorów antysemickich poprzedzających Zagładę i umożliwiających bezpośrednie zaangażowanie w wydarzenia, a także jej własnego udziału w Zagładzie.
Research Interests:
This paper in the field of cultural memory studies addresses the workings of memory, or more precisely – a politics of memory whereby the image of the intelligentsia and its role in the Holocaust vanishes from the collective... more
This paper in the field of cultural memory studies addresses the workings of memory, or more precisely – a politics of memory whereby the image of the intelligentsia and its role in the Holocaust vanishes from the collective consciousness. The relative visibility of peasants denouncing Jews, murdering them and plundering their property is accompanied by an invisibility of the intelligentsia and its essential role in reinforcing the exclusion and antisemitic patterns of behavior before the Holocaust which facilitated direct involvement in these events, as well as an invisibility of the intelligentsia’s own participation in the events of the Holocaust.
Research Interests:
The cultural memory of March ’68 in Poland – exodus of Polish Jews – can be reconstructed by analyzing cultural texts such as memoirs, autobiographical pieces, literary works, documentary and feature films, press articles as well as... more
The cultural memory of March ’68 in Poland – exodus of Polish Jews – can be reconstructed by analyzing cultural texts such as memoirs, autobiographical pieces, literary works, documentary and feature films, press articles as well as historical and sociological treatises, speeches given by politicians and state officials, essays popularizing history in the press, excerpts from school textbooks, and papers delivered at conferences. The metahistorical perspective suggests that this memory splits into two separate albeit interacting stories: a heroic narrative of rebellion and insurgency (a new beginning for tainted victims of Communism) and a tragic tale of exodus and exclusion (an irrevocable ending). These two stories exist side by side; sometimes they merge, entwining around the same actors and events. However, one narrative always takes the lead role, while the other remains hidden, tolerated only under very specific conditions.
